Van Samwoo lắp trên đường ống có áp lực cao cần chọn PN bao nhiêu?

Đường ống có áp lực cao thường gặp trong hệ thống cấp nước có bơm tăng áp, trạm bơm, hệ thống PCCC, nước sản xuất, nước tuần hoàn công nghiệp hoặc các tuyến ống chính trong nhà máy và tòa nhà lớn. Khi chọn Van Samwoo cho các vị trí này, một trong những thông số quan trọng nhất cần kiểm tra là PN của van.

PN là cấp áp lực danh nghĩa của van. Tuy nhiên, không nên hiểu đơn giản rằng đường ống áp lực cao thì cứ chọn PN càng lớn càng tốt. Việc chọn PN cần dựa vào áp lực làm việc thực tế, áp lực cao nhất có thể xảy ra, áp lực thử, nhiệt độ, môi chất, xung áp từ bơm và yêu cầu an toàn của hệ thống.

PN của van là gì?

PN là ký hiệu thể hiện cấp áp lực danh nghĩa của van, mặt bích hoặc phụ kiện đường ống. Ví dụ PN10, PN16, PN25 nghĩa là thiết bị được thiết kế theo cấp áp lực tương ứng trong điều kiện tiêu chuẩn nhất định.

Với van Samwoo, PN giúp người dùng biết van có phù hợp với áp lực của hệ thống hay không. Nếu chọn PN thấp hơn áp lực thực tế, van có thể bị rò tại mặt bích, hư gioăng, biến dạng bộ phận làm kín hoặc giảm tuổi thọ.

Tuy nhiên, PN không nên được chọn tách rời khỏi điều kiện vận hành. Cùng một cấp PN nhưng nếu môi chất, nhiệt độ, xung áp hoặc tần suất vận hành khác nhau thì độ an toàn thực tế cũng khác nhau.

Đường ống áp lực cao nên chọn PN bao nhiêu?

Không có một con số PN cố định cho mọi đường ống áp lực cao. Cách chọn đúng là lấy áp lực làm việc cao nhất của hệ thống, cộng thêm hệ số an toàn, sau đó chọn cấp PN cao hơn mức đó.

Với hệ thống cấp nước thông thường áp lực thấp đến trung bình, PN10 hoặc PN16 có thể đã phù hợp tùy thiết kế. Với hệ thống có bơm tăng áp, đường ống chính, trạm bơm hoặc áp lực thay đổi mạnh, PN16 thường được cân nhắc nhiều hơn PN10. Với hệ thống áp lực cao hơn, áp lực thử cao hoặc yêu cầu an toàn lớn, có thể cần PN25 hoặc cấp cao hơn tùy thiết kế.

Vì vậy, thay vì hỏi chung “áp lực cao chọn PN bao nhiêu”, nên kiểm tra áp lực thực tế là bao nhiêu bar, áp lực cao nhất là bao nhiêu bar và hệ thống có bị xung áp hay không.

Quy đổi PN và áp lực bar cần hiểu thế nào?

Trong thực tế, nhiều người thường hiểu PN10 tương ứng khoảng 10 bar, PN16 tương ứng khoảng 16 bar, PN25 tương ứng khoảng 25 bar trong điều kiện tiêu chuẩn. Cách hiểu này giúp tham khảo nhanh, nhưng khi chọn van vẫn cần kiểm tra catalogue và điều kiện vận hành cụ thể.

Ví dụ, nếu hệ thống làm việc thường xuyên ở 8 bar, không nên chọn van vừa đúng PN10 một cách quá sát nếu có bơm tăng áp hoặc xung áp. Trong trường hợp này, PN16 thường an toàn hơn. Nếu hệ thống làm việc gần 13–14 bar, PN16 có thể bị sát ngưỡng, cần xem áp lực cao nhất và áp lực thử để cân nhắc PN25.

Nói đơn giản, áp lực vận hành không nên chạm sát giới hạn PN của van. Cần có khoảng dự phòng để hệ thống vận hành ổn định lâu dài.

Các mức PN thường gặp khi chọn van Samwoo

Bảng trên chỉ nên dùng để tham khảo ban đầu. Khi chọn thực tế, cần đối chiếu với thông số van Samwoo, tiêu chuẩn mặt bích, áp lực thiết kế và yêu cầu của công trình.

Không nên tự nâng PN quá cao nếu toàn bộ hệ thống không đồng bộ. Van PN25 nhưng mặt bích, gioăng, bulong hoặc đường ống chỉ phù hợp PN16 thì hệ thống vẫn có điểm yếu.

Cần kiểm tra áp lực làm việc thực tế

Áp lực làm việc là áp lực hệ thống vận hành hằng ngày. Đây là thông số đầu tiên cần biết khi chọn PN cho van Samwoo. Áp lực này có thể lấy từ bản vẽ thiết kế, đồng hồ áp, thông số bơm hoặc hồ sơ kỹ thuật của công trình.

Nếu áp lực làm việc chỉ ở mức 5–8 bar, PN10 có thể phù hợp trong một số hệ thống nước thông thường. Nhưng nếu có bơm tăng áp, áp lực dao động, hoặc tuyến ống quan trọng, PN16 thường được ưu tiên để có độ an toàn tốt hơn.

Nếu áp lực làm việc từ khoảng 10–14 bar, cần rất thận trọng khi dùng PN16 vì có thể không còn nhiều khoảng dự phòng. Khi đó nên kiểm tra áp lực cao nhất, áp lực thử và xung áp để quyết định có cần PN25 hay không.

Cần kiểm tra áp lực cao nhất của hệ thống

Áp lực cao nhất không phải lúc nào cũng bằng áp lực vận hành bình thường. Khi bơm khởi động, van đóng nhanh, đường ống bị nghẹt, lọc bẩn hoặc nhiều nhánh đóng cùng lúc, áp lực có thể tăng cao trong thời gian ngắn.

Nếu chỉ chọn PN theo áp lực bình thường, van có thể chịu không tốt khi hệ thống gặp áp lực đỉnh. Đây là nguyên nhân khiến một số van bị rò mặt bích, hư gioăng hoặc giảm độ kín dù lúc đầu lắp đặt vẫn bình thường.

Với đường ống áp lực cao, nên chọn PN theo áp lực cao nhất có thể xảy ra, không chỉ theo áp lực trung bình.

Cần kiểm tra áp lực thử

Nhiều công trình sau khi lắp đặt phải thử áp đường ống. Áp lực thử thường cao hơn áp lực làm việc. Nếu van không phù hợp với áp lực thử, quá trình nghiệm thu có thể phát sinh rò rỉ hoặc hư hỏng.

Trước khi chọn van Samwoo, cần hỏi rõ hệ thống có thử áp hay không, thử ở mức bao nhiêu bar và thời gian giữ áp bao lâu. Đây là thông tin rất quan trọng đối với hệ PCCC, cấp nước tòa nhà, nhà máy hoặc tuyến ống kỹ thuật.

Nếu áp lực làm việc không quá cao nhưng áp lực thử lại cao, vẫn cần chọn PN đủ an toàn cho cả giai đoạn thử áp.

Chú ý xung áp từ máy bơm

Máy bơm là nguyên nhân thường gặp làm áp lực thay đổi đột ngột. Khi bơm khởi động, dừng hoặc khi van đóng mở nhanh, hệ thống có thể xuất hiện xung áp. Xung áp tuy xảy ra trong thời gian ngắn nhưng có thể gây hại cho van, gioăng, mặt bích và đường ống.

Với hệ thống có bơm tăng áp, bơm PCCC, bơm cấp nước mái hoặc bơm công nghiệp, không nên chọn PN quá sát với áp lực làm việc. Cần có hệ số an toàn phù hợp.

Ngoài chọn đúng PN, cũng nên kiểm tra van một chiều, khớp nối mềm, bình tích áp hoặc biện pháp giảm va đập nước nếu hệ thống thường xuyên có tiếng đập, rung hoặc tụt áp bất thường.

Chọn PN phải đồng bộ với mặt bích, gioăng và bulong

Một lỗi thường gặp là chỉ chọn van có PN cao nhưng các phụ kiện đi kèm không đồng bộ. Trong thực tế, độ kín của hệ thống không chỉ phụ thuộc vào thân van mà còn phụ thuộc vào mặt bích, gioăng, bulong và cách siết lắp.

Nếu van PN16 nhưng mặt bích hoặc gioăng không phù hợp, hệ thống vẫn có thể bị rò. Nếu chọn van PN25 nhưng mặt bích đường ống là PN16, cần kiểm tra kỹ khả năng lắp ghép vì tiêu chuẩn kích thước có thể khác nhau.

Khi chọn van Samwoo cho đường ống áp lực cao, nên kiểm tra đồng thời: PN của van, PN mặt bích, loại gioăng, cấp bền bulong, số lượng bulong và tiêu chuẩn kết nối.

Chọn loại van Samwoo phù hợp với áp lực cao

Với đường ống áp lực cao, không chỉ PN mà loại van cũng rất quan trọng. Van cổng Samwoo thường phù hợp với vị trí khóa tuyến chính, ít thao tác, cần dòng chảy thông thoáng khi mở hoàn toàn. Van bướm Samwoo phù hợp với tuyến DN lớn, thao tác nhanh, thân gọn nhưng cần kiểm tra kỹ gioăng và áp lực phù hợp. Van một chiều Samwoo cần thiết sau bơm để chống nước hồi ngược.

Nếu hệ thống có áp lực cao và thường xuyên đóng mở, cần chọn loại van có kết cấu phù hợp với tần suất vận hành. Không nên dùng van ở vị trí điều tiết nếu loại van đó chủ yếu thiết kế cho đóng mở hoàn toàn.

Với các vị trí quan trọng như sau bơm, tuyến cấp chính hoặc hệ PCCC, nên ưu tiên chọn đúng loại van theo chức năng trước, sau đó mới chốt PN.

Gợi ý chọn PN theo từng trường hợp

Bảng này chỉ mang tính định hướng. Muốn chốt chính xác, cần biết áp lực làm việc, áp lực cao nhất, áp lực thử và thông số kỹ thuật của từng dòng van Samwoo.

Checklist chọn PN cho van Samwoo trên đường ống áp lực cao

Những lỗi thường gặp khi chọn PN cho van

Lỗi đầu tiên là chọn PN đúng bằng áp lực làm việc. Cách chọn này quá sát, không có khoảng dự phòng khi áp lực tăng đột ngột hoặc khi thử áp.

Lỗi thứ hai là chỉ nhìn PN của van mà bỏ qua mặt bích, gioăng và bulong. Hệ thống chỉ kín tốt khi toàn bộ cụm kết nối đồng bộ.

Lỗi thứ ba là không tính xung áp từ bơm. Với đường ống có bơm tăng áp hoặc bơm công suất lớn, áp lực đỉnh có thể cao hơn áp lực bình thường.

Lỗi thứ tư là dùng PN10 cho tuyến áp lực cao vì thấy lắp vừa. Lắp vừa không có nghĩa là chịu áp phù hợp.

Lỗi thứ năm là chọn PN quá cao nhưng không kiểm tra tiêu chuẩn lắp ghép. Van PN25 có thể khác kích thước mặt bích so với hệ PN16, cần đối chiếu trước khi đặt hàng.

Kết luận

Van Samwoo lắp trên đường ống có áp lực cao cần chọn PN dựa trên áp lực làm việc, áp lực cao nhất, áp lực thử, xung áp từ bơm, nhiệt độ, môi chất và hệ số an toàn. Với hệ cấp nước thông thường có thể dùng PN10 hoặc PN16 tùy thiết kế. Với hệ có bơm tăng áp, tuyến chính, đường đẩy sau bơm hoặc áp lực thay đổi mạnh, nên ưu tiên kiểm tra PN16 trở lên. Với hệ áp lực cao hơn hoặc áp lực thử lớn, có thể cần PN25 hoặc cấp cao hơn theo thiết kế.

Nếu cần chọn van khóa cho tuyến áp lực cao, tuyến cấp chính hoặc vị trí cần đóng mở chắc chắn, khách hàng có thể tham khảo nhóm Van cổng Samwoo để lựa chọn sản phẩm phù hợp với DN, PN, tiêu chuẩn mặt bích và điều kiện vận hành thực tế.

Câu hỏi thường gặp về chọn PN cho van Samwoo